Een oproep van 20 wetenschappers tegen de mobiele telefoon

zondag, 02 mei 2010 - Categorie: Berichten Internationaal

Deze oproep werd bijna twee jaar geleden gedaan en is nog steeds actueel. Voor de volledigheid van het archief van Stopumts plaatsen wij de oproep alsnog met de Nederlandse vertaling:

Een oproep van 20 wetenschappers tegen de mobiele telefoon

Door Yann Philippin en Soazig Quemener 15 juni 2008

Bron: Le Journal du Dimanche 15 juni 2008

Negentien wetenschappers onder leiding van David Servan-Schreiber, een eminent specialist in de strijd tegen kanker, zijn een actie gestart met het doel de publieke opinie te mobiliseren met betrekking tot de risico's voor de hersenen bij het gebruik van mobile telefoon - in het bijzonder bij jongeren. Le Journal du Dimanche steunt deze oproep en analyseert dit verontrustende fenomeen.

Is de mobiele telefoon een bedreiging voor de gezondheid?

Waarom deze oproep?

Onder leiding van David Servan-Schreiber, de auteur van het boek Anticancer (Robert Laffont) menen 19 wetenschappers, voor het merendeel oncologen, dat het risico te groot is om te negeren.

Vandaag bevinden we ons in dezelfde situatie als 50 jaar geleden bestond ten aanzien van asbest en tabak,' zegt Thierry Bouillet, kankerspecialist verbonden aan het ziekenhuis Avicenne de Bobigny en medeondertekenaar van de oproep.

Of we doen niets en we accepteren het risico of we geven toe dat er een groot aantal verontrustende wetenschappelijke argumenten is.'

De ondertekenaars van de oproep, onder wie professor Henri Pujol, voorzitter van de nationale Liga tegen Kanker, benadrukken steeds de risico's voor jongeren die veel gevoeliger zijn voor straling.

In hun lijst met tien simpele maar volgens hen toch afdoende maatregelen vragen zij ouders het gebruik van mobiele telefoons door kinderen onder de twaalf te verbieden behalve in noodgevallen.

Tot de vaste kern van kankerspecialisten die deze oproep steunen behoort sinds de publicatie van zijn boek Anticancer psychiater David Servan-Schreiber (*).. ?Om te voorkomen dat de pers zonder kennis zijn boek zou afkraken heeft hij zijn werk eerst aan ons gepresenteerd,' vervolgt Thierry Bouillet. ?Aanvankelijk hadden we allemaal onze twijfels, omdat hij zeer controversieel is, maar we hebben ons laten overtuigen.'

Nu staat er op de website wwww.guerir fr, de site van Servan-Schreiber, een vergelijking van de elektromagnetische golven die door verschillende typen mobiele telefoons worden uitgezonden.

Wat zijn de gevaren?

De wetenschappers zijn het over twee zaken eens: er is geen formeel bewijs van de schadelijkheid ten gevolge van het gebruik van het mobieltje, maar het risico bestaat dat het in het geval van langdurige blootstelling het ontstaan van kanker bevordert. Aan de andere kant zijn er bij onderzoekers grote verschillen van inzicht m.b.t. de risico's die door het Ministerie van Gezondheid als gering worden aangegeven. Een Zweedse studie toont aan dat het risico op een kwaadaardige tumor na tien jaar verdubbeld is aan de kant van het lichaam waar men de telefoon houdt. Het Amerikaanse BioIniatitive rapport voegt daar aan toe dat er ook een aanzienlijk verhoogd risico is op kinderleukemie en op neurologische problemen (waaronder Alzheimer).

Deze resultaten worden betwist door diegenen die menen dat het risico niet groot is; zij vinden die onderzoeken onvoldoende nauwkeurig. Die onderzoekers wachten de resultaten af van Interphone, het eerste epidemiologische onderzoek dat op grote schaal in dertien landen gehouden wordt.

Het onderzoek in Frankrijk heeft al aangetoond dat er ?een algemene tendens is naar een vergroot risico op gliomen (kwaadaardige tumoren) bij hen die heel vaak mobiel bellen' maar benadrukt dat deze uitkomsten van het onderzoek ?statistisch niet significant' zijn. De uiteindelijke resultaten die aan het eind van dit jaar worden verwacht zouden meer duidelijkheid moeten verschaffen.

Worden onderzoekers door lobby's be?nvloed? ?De invloed van het bedrijfsleven is zeer groot, zoals er al is vastgesteld m.b.t. asbest,' meent Etienne Cendrier, woordvoerder van de vereniging Robin des Toits. Hij citeert in zijn boek (**) uit het verslag van een bijeenkomst in 1994 van de Federatie van Industrie?n op het Gebied van Elektrotechniek, Elektronica en Communicatie. De bijeenkomst was bedoeld een Europese lobby te organiseren tegen ?negatieve geruchten ten aanzien van het bedrijfsleven'

In Frankrijk is het werk van de Afsset, het staatsbureau dat de laatste twee rapporten heeft opgesteld ten aanzien van dit onderwerp, afgekeurd door het toezichthoudend ministerie.

Vier van de tien deskundigen van het rapport van 2005 hadden banden, direct of indirect, met telecombedrijven terwijl deskundigen in 2003 hadden gewezen op het geringe gevaar van de mobiele telefoon in een aanvullende publicatie van Impact Medicine, die gefinancierd werd door France Telecom. ?De inhoud van ons rapport wordt niet opnieuw ter discussie gesteld', is de reactie van Afsett.

De activisten kennen verscheidene gevallen van onderzoekers die uitgesloten worden of wier invloed wordt beperkt. Zoals Gerard Ledoigt, biologisch onderzoeker aan de universiteit van Clermont-Ferrand, die in 2006 ontdekte dat de genen in tomatenplanten de straling van mobiele telefoons als agressief ervaren. Een jaar later hoort hij dat zijn laboratorium ontmanteld is en hij ontslagen werd door de universiteit op grond van uitlatingen die hij niet had gedaan. ?Ik weet niet waarom maar de facto heeft men mij verhinderd me met dit onderwerp bezig te houden,' zei hij. De universiteit stelt in scherpe bewoordingen dat de onderzoeken voortgezet worden in een ander laboratorium dat gefinancierd wordt door de stichting Sant? et Radiofrequences waar Gerard Ledoigt deel vanuit maakt.

Deze organisatie, opgericht in 2006, be?nvloedt de essentie van het Franse onderzoek op dit gebied. Zij wordt kritisch gevolgd omdat zij zowel door de staat als door het bedrijfsleven wordt gefinancierd.

Wij zijn niet vertegenwoordigd in de wetenschappelijke raad die volledig onafhankelijk werkt,' wordt gezegd door de Association Francaise des Operateurs Mobiles (Afom). Het is echt waar, ik ben een van de weinige leden van de raad die denkt dat de mobiele telefoon effect kan hebben op menselijke cellen,' voegt Gerard Ledoigt daar aan toe.

De voorzichtigheid van de verzekeraars

In een rapport uit 2006, achtte de beursvereniging CA Cheuvreux het raadzaam dat de telecombedrijven hun klanten beter zouden voorlichten ten aanzien van de mogelijke risico's ten einde de financiele gevolgen ,voortvloeiend uit een eventueel proces, te beperken. De verzekeraars toonden zich eveneens zeer voorzichtig. Bij Axa bijvoorbeeld, zijn in de meeste gevallen in de contracten met particulieren en bedrijven de mogelijke risico's van elektromagnetische straling uitgesloten. De verzekeraars zijn beducht voor dit niet te beheersen risico met onoverzienbare gevolgen in de toekomst,' bevestigt herverzekeraar Paris Re.

De Duitse herverzekeraar Munich Re weigert van haar kant de risico's te dekken die verbonden zijn aan elektromagnetisme bij fabrikanten van draagbare telefoons en zendmasten. De Franse telecombedrijven schijnen niettemin verzekeraars gevonden te hebben die bereid waren om hen te verzekeren. De telecombedrijven hebben een wettelijke aansprakelijkheidsverzekering die de eventuele risico's dekken voortvloeiend uit elektromagnetische velden,' volgens Afom.

  • Hierbij de lijst van twintig ondertekenaars van de oproep

    Dr Bernard Asselain, chef du service de biostatistiques du cancer, Institut Curie

Pr Franco Berrino, directeur du d?partement de m?decine pr?ventive et pr?dictive de l'Institut national du cancer, Milan, Italie
Dr Thierry Bouillet, canc?rologue, directeur de l'Institut de radioth?rapie, h?pital Avicenne, Bobigny
Pr Christian Chenal, professeur ?m?rite de canc?rologie et ancien responsable de recherche CNRS ''Radiations, Environnement, Adaptation''
Pr Jan Willem Coebergh, canc?rologue, d?partement de sant? publique, universit? de Rotterdam, Pays-Bas
Dr Yvan Coscas, canc?rologue, chef du service de radioth?rapie, h?pital de Poissy-Saint-Germain
Pr Jean-Marc Cosset, chef de d?partement honoraire d'oncologie-radioth?rapie de l'Institut Curie
Pr Devra Lee Davis, chef du d?partement de canc?rologie environnementale, universit? de Pittsburgh, Etats-Unis
Dr Michel Hery, canc?rologue, chef du d?partement de radioth?rapie, h?pital Princesse-Grace, Monaco
Pr Lucien Isra?l, professeur ?m?rite de canc?rologie, universit? Paris-XIII, membre de l'Institut
Jacques Marilleau, ing?nieur, ancien physicien au Commissariat ? l'?nergie atomique et au CNRS Orsay
Dr Jean-Loup Mouysset, canc?rologue, pr?sident de l'association Ressource
Dr Philippe Presles, pr?sident de l'Institut Moncey de pr?vention sant?, Paris
Pr Henri Pujol, canc?rologue, ancien pr?sident de la Ligue nationale contre le cancer
Jo?l de Rosnay, docteur ?s sciences
Dr Annie Sasco, directrice de l'?quipe d'?pid?miologie pour la pr?vention du cancer-Inserm, universit? Bordeaux-II
Dr Simone Saez, ancien chef de service du Centre de lutte contre le cancer L?on-B?rard, Lyon
Dr David Servan-Schreiber, professeur clinique de psychiatrie, universit? de Pittsburgh
Dr Pierre Souvet, cardiologue, pr?sident de l'association Sant? Environnement Provence
Dr Jacques Vilcoq, canc?rologue, clinique Hartmann, Neuilly-sur-Seine

(**) Et si la t?l?phonie mobile devenait un scandale sanitaire?, Uitgegeven door Rocher


Dimanche 15 Juin 2008
L'appel des vingt contre le portable
Par Yann PHILIPPIN et Soazig QUEMENER
Le Journal du Dimanche Dix-neuf scientifiques, r?unis par David Servan-Schreiber (*), ?minent sp?cialiste de la lutte contre le cancer, lancent un appel afin de sensibiliser l'opinion publique sur les risques que pourrait faire courir l'utilisation du t?l?phone portable sur le cerveau. Notamment sur les sujets les plus jeunes. Le JDD se fait l'?cho de cet appel et analyse un ph?nom?ne qui inqui?te.

Le t?l?phone portable, une menace pour la sant?? (Maxppp)
Pourquoi cet appel?
Ces dix-neuf scientifiques, pour la plupart canc?rologues, rassembl?s par David Servan-Schreiber, auteur d'Anticancer (Robert Laffont), pensent que le risque est trop fort pour ?tre couru. ''Nous sommes aujourd'hui dans la m?me situation qu'il y a cinquante ans pour l'amiante et le tabac, note Thierry Bouillet, canc?rologue ? l'h?pital Avicenne de Bobigny, signataire de l'appel. Soit on ne fait rien, et on accepte un risque, soit on admet qu'il y a un faisceau d'arguments scientifiques inqui?tants.'' Les signataires de l'appel parmi lesquels on compte le professeur Henri Pujol, pr?sident de la Ligue nationale contre le cancer, tiennent ? insister sur les risques chez les jeunes, plus sensibles ? la p?n?tration des ondes.

Dans leur liste de dix pr?cautions ? prendre, ''basiques'' selon eux mais tout de m?me radicales, ils vont jusqu'? demander aux parents d'enfants de moins de 12 ans d'interdire tout acc?s aux portables ? leur prog?niture, sauf en cas d'urgence. Le noyau dur des canc?rologues rassembl?s pour cet appel conna?t le psychiatre David Servan-Schreiber depuis la sortie d'Anticancer (*). ''Il nous avait r?unis pour nous pr?senter son travail, poursuit Thierry Bouillet. Pour ne pas qu'on le d?truise dans la presse sans savoir ce qu'il en ?tait. On partait tous avec un mauvais pr?jug?, c'est quelqu'un de tr?s controvers?. Mais nous avons ?t? conquis.'' D?s aujourd'hui, on peut retrouver sur www.guerir.fr, le site de David Servan-Schreiber, un comparatif du niveau des ondes ?lectromagn?tiques ?mises par les diff?rents mod?les de portables.

Quels sont les dangers?
Les scientifiques s'accordent sur deux choses: il n'y a pas de preuve formelle de la nocivit? du portable, mais un risque existe qu'il favorise l'apparition de cancers en cas d'exposition ? long terme. On constate en revanche des divergences profondes entre chercheurs sur le niveau de ce risque, qualifi? de ''faible'' par le minist?re de la Sant?. Une ?tude su?doise montre que le risque d'avoir une tumeur canc?reuse du c?t? o? l'on t?l?phone est multipli? par deux au bout de dix ans. Le rapport am?ricain BioInitiave ajoute qu'il y a ?galement un risque significatif d'augmentation des leuc?mies infantiles et des troubles neurologiques (dont l'Alzheimer). Des r?sultats contest?s par les partisans du risque faible, qui les estiment pas assez rigoureuses.

Les chercheurs comptent sur Interphone, la premi?re ?tude ?pid?miologique de grande ampleur men?e dans 13 pays. Son volet fran?ais a d?j? conclu qu'il y a ''une tendance g?n?rale ? un risque accru de gliomes (tumeurs canc?reuses) chez les gros utilisateurs'', mais pr?cise que les ces r?sultats ne sont ''pas statistiquement significatifs''. Les r?sultats d?finitifs, attendus cette ann?e, devraient permettre d'y voir plus clair.

Les lobbies influencent-ils les chercheurs?
''L'influence des industriels est tr?s forte, comme on l'a d?j? constat? pour l'amiante'', estime Etienne Cendrier, porte-parole de l'association Robins des toits. Il cite dans son livre (**) le compte-rendu d'une r?union de 1994 de la F?d?ration des industries ?lectriques, ?lectroniques et de communication, dont l'objectif ?tait d'organiser un lobbying europ?en pour s'opposer aux ''rumeurs dommageables sur le plan commercial''.

En France, le travail de l'Afsset, l'agence publique qui a r?alis? les deux derniers rapports officiels sur le sujet, a ?t? d?savou? par ses minist?res de tutelle. Quatre des dix experts du rapport de 2005 avaient des liens directs ou indirects avec des op?rateurs, tandis que des experts du rapport de 2003 avaient plaid? pour le faible danger du mobile dans un suppl?ment publicitaire d'Impact Medecine financ? par France T?l?com. ''Le fonds de nos rapport n'a pas ?t? remis en cause'', r?plique-t-on ? l'Afsset.

Les militants associatifs recensent plusieurs cas de chercheurs ?cart?s ou priv?s de cr?dits. Ainsi G?rard Ledoigt, chercheur en biologie ? l'universit? de Clermont-Ferrand, d?couvre en 2006 que les g?nes des plants de tomates interpr?tent les ondes du mobile comme une agression. Un an plus tard, il apprend que son labo est d?mantel?, avant d'?tre d?savou? par son universit? pour des propos qu'il n'a pas tenus. ''J'ignore pourquoi, mais on m'a de facto emp?ch? de travailler sur le sujet'', indique-t-il. L'universit? r?torque que ses recherches se poursuivent dans un autre labo, avec un financement de la fondation Sant? et radiofr?quences, dont G?rard Ledoigt fait partie.

Cette structure cr??e en 2006 irrigue l'essentiel de la recherche fran?aise sur le sujet. Elle est dans le collimateur des associations car elle est financ?e ? parit? par l'Etat et les industriels. ''Nous ne sommes pas repr?sent?s ? son conseil scientifique, qui travaille en toute ind?pendance'', indique-t-on ? l'Association fran?aise des op?rateurs mobiles (Afom). ''C'est vrai, mais je suis un des rares membres du conseil qui pense que le t?l?phone portable peut avoir un effet sur les cellules'', ajoute G?rard Ledoigt.

La prudence des assureurs
Dans un rapport de 2006, la soci?t? de bourse CA Cheuvreux estimait que les op?rateurs devaient mieux informer leurs clients des risques potentiels afin de minimiser l'impact financier li? ? d'?ventuels proc?s. Les assureurs se montrent ?galement tr?s prudents. A l'image d'Axa, la plupart d'entre-eux ont exclu de leurs contrats destin?s aux particuliers et aux entreprises les risques potentiels li?s aux ondes ?lectromagn?tiques. Les assureurs redoutent ce ''risque non ma?tris? et qui pourrait d?river en futurs sinistres s?riels'', confirme le r?assureur Paris Re.

Le r?assureur allemand Munich Re refuse pour sa part de couvrir les risques li?s ? l'?lectromagn?tisme pour les fabricants de portables et d'antennes relais. Les op?rateurs fran?ais semblent toutefois avoir trouv? des assureurs pr?ts ? les couvrir. ''Les op?rateurs ont une assurance responsabilit? civile qui inclut les risques ?ventuels li?s aux champs ?lectromagn?tiques'', indique-t-on ? l'Afom.

  • Voici la liste des vingt signataires de l'appel
    Dr Bernard Asselain, chef du service de biostatistiques du cancer, Institut Curie

Pr Franco Berrino, directeur du d?partement de m?decine pr?ventive et pr?dictive de l'Institut national du cancer, Milan, Italie
Dr Thierry Bouillet, canc?rologue, directeur de l'Institut de radioth?rapie, h?pital Avicenne, Bobigny
Pr Christian Chenal, professeur ?m?rite de canc?rologie et ancien responsable de recherche CNRS ''Radiations, Environnement, Adaptation''
Pr Jan Willem Coebergh, cancerologue, departement de sante publique, universite de Rotterdam, Pays-Bas
Dr Yvan Coscas, canc?rologue, chef du service de radioth?rapie, h?pital de Poissy-Saint-Germain
Pr Jean-Marc Cosset, chef de d?partement honoraire d'oncologie-radioth?rapie de l'Institut Curie
Pr Devra Lee Davis, chef du d?partement de canc?rologie environnementale, universit? de Pittsburgh, Etats-Unis
Dr Michel Hery, canc?rologue, chef du d?partement de radioth?rapie, h?pital Princesse-Grace, Monaco
Pr Lucien Isra?l, professeur ?m?rite de canc?rologie, universit? Paris-XIII, membre de l'Institut
Jacques Marilleau, ing?nieur, ancien physicien au Commissariat ? l'?nergie atomique et au CNRS Orsay
Dr Jean-Loup Mouysset, canc?rologue, pr?sident de l'association Ressource
Dr Philippe Presles, pr?sident de l'Institut Moncey de pr?vention sant?, Paris
Pr Henri Pujol, canc?rologue, ancien pr?sident de la Ligue nationale contre le cancer
Jo?l de Rosnay, docteur ?s sciences
Dr Annie Sasco, directrice de l'?quipe d'?pid?miologie pour la pr?vention du cancer-Inserm, universit? Bordeaux-II
Dr Simone Saez, ancien chef de service du Centre de lutte contre le cancer L?on-B?rard, Lyon
Dr David Servan-Schreiber, professeur clinique de psychiatrie, universit? de Pittsburgh
Dr Pierre Souvet, cardiologue, pr?sident de l'association Sant? Environnement Provence
Dr Jacques Vilcoq, canc?rologue, clinique Hartmann, Neuilly-sur-Seine

(**) Et si la t?l?phonie mobile devenait un scandale sanitaire?, Editions du Rocher

Allez plus loin et d?couvrez en int?gralit? le Journal Du Dimanche en version PDF.



Lees verder in de categorie Berichten Internationaal | Terug naar homepage | Lees de introductie